Đào tạo an toàn hóa chất cho doanh nghiệp luật mới 2026

Năm 2026 đánh dấu một trong những đợt thay đổi pháp lý lớn nhất từ trước đến nay đối với lĩnh vực quản lý hóa chất tại Việt Nam. Toàn bộ hệ thống văn bản cũ — vốn xoay quanh Luật Hóa chất 2007 và Nghị định 113/2017/NĐ-CP đã tồn tại gần một thập kỷ — được thay thế bằng khung pháp lý hoàn toàn mới, với nhiều quy định siết chặt hơn về đối tượng, nội dung và điều kiện tổ chức đào tạo an toàn hóa chất. Không ít doanh nghiệp vẫn đang vận hành chương trình đào tạo theo tài liệu, quy trình cũ mà chưa cập nhật kịp những thay đổi này. Đào tạo an toàn hoá chất cho doanh nghiệp mới 2026 sẽ cập nhật những gì doanh nghiệp cần biết về đào tạo an toàn hóa chất theo luật mới 2026 — từ căn cứ pháp lý, đối tượng, nội dung, thời lượng, điều kiện người huấn luyện, đến lộ trình chuyển tiếp và checklist hành động cụ thể.

Căn cứ pháp lý luật mới 2026 về đào tạo an toàn hóa chất

Kể từ ngày 17/01/2026, khung pháp lý điều chỉnh hoạt động hóa chất tại Việt Nam đã chính thức chuyển sang hệ thống văn bản mới, thay thế toàn bộ Nghị định 113/2017/NĐ-CP và Nghị định 82/2022/NĐ-CP trước đây:

Luật Hóa chất số 69/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/01/2026, thay thế Luật Hóa chất 2007.

Nghị định 25/2026/NĐ-CP ngày 17/01/2026, quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Hóa chất về phát triển ngành công nghiệp hóa chất và an toàn, an ninh hóa chất — trong đó nội dung về huấn luyện an toàn chuyên ngành hóa chất được quy định tập trung tại Chương VI (Điều 29 đến Điều 32).

Nghị định 26/2026/NĐ-CP cùng ngày, quy định về quản lý hoạt động hóa chất và hóa chất nguy hiểm trong sản phẩm, hàng hóa.

Thông tư 01/2026/TT-BCT và Thông tư 02/2026/TT-BCT của Bộ Công Thương, hướng dẫn chi tiết về phân loại, ghi nhãn, phiếu an toàn hóa chất (SDS) và kế hoạch/biện pháp phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất.

Đây là căn cứ pháp lý doanh nghiệp bắt buộc phải đối chiếu khi rà soát lại chương trình đào tạo an toàn hóa chất nội bộ, thay vì tiếp tục sử dụng tài liệu xây dựng theo Nghị định 113/2017/NĐ-CP đã hết hiệu lực.

Vì sao doanh nghiệp cần cập nhật đào tạo an toàn hóa chất ngay theo luật mới?

Không đơn thuần là thay đổi số hiệu văn bản, luật mới 2026 mang đến những điều chỉnh thực chất mà doanh nghiệp không thể bỏ qua:

Mở rộng phạm vi đối tượng bắt buộc đào tạo, bổ sung thêm các vị trí trước đây thường bị bỏ sót như thủ kho, nhân viên y tế tại cơ sở hoạt động hóa chất.

Siết chặt điều kiện đối với người huấn luyện, yêu cầu đồng thời cả bằng cấp chuyên ngành hóa học và kinh nghiệm thực tế tối thiểu 3 năm, khiến nhiều chương trình đào tạo tự tổ chức trước đây không còn đáp ứng đủ điều kiện.

Thay đổi yêu cầu về trình độ người chịu trách nhiệm chuyên môn an toàn hóa chất tại cơ sở, phân theo loại hình hoạt động (sản xuất hoặc kinh doanh, tồn trữ, sử dụng).

Đồng bộ hóa với hệ thống chứng chỉ tư vấn chuyên ngành hóa chất (Hạng A, Hạng B) có hiệu lực 5 năm, ảnh hưởng đến việc lựa chọn đơn vị tư vấn nếu doanh nghiệp không tự tổ chức đào tạo.

Doanh nghiệp chậm cập nhật không chỉ đối mặt với nguy cơ bị xử phạt khi thanh tra, mà còn có thể bị coi là chưa hoàn thành nghĩa vụ đào tạo hợp lệ, kể cả khi trên thực tế đã có tổ chức các khóa học trước đó theo quy định cũ.

Đối tượng phải đào tạo an toàn hóa chất theo luật mới

Theo khoản 3 Điều 29 Nghị định 25/2026/NĐ-CP, đối tượng bắt buộc đào tạo an toàn hoá chất được chia thành 3 nhóm:

Nhóm 1 — Người quản lý, điều hành: người đứng đầu đơn vị, cơ sở trực tiếp hoạt động hóa chất; trưởng phòng, ban, chi nhánh, quản đốc phân xưởng hoặc chức danh tương đương phụ trách hoạt động hóa chất; cấp phó được giao nhiệm vụ phụ trách điều hành hoạt động hóa chất.

Nhóm 2 — Chuyên môn, giám sát: người chịu trách nhiệm về an toàn hóa chất; người trực tiếp giám sát an toàn hóa chất tại nơi làm việc; thủ kho liên quan đến hoạt động hóa chất – đây là vị trí mới được bổ sung so với quy định cũ.

Nhóm 3 — Người lao động trực tiếp: người tham gia sản xuất, pha chế, sang chiết, kinh doanh, tồn trữ, bảo quản, vận hành thiết bị có sử dụng hóa chất, xử lý và thải bỏ hóa chất. Nhân viên y tế tại cơ sở hoạt động hóa chất (nếu có).

Trường hợp được miễn: hoạt động sử dụng hóa chất phục vụ nhu cầu tiêu dùng, sinh hoạt thiết yếu; hoạt động vận chuyển hóa chất bằng phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, đường thủy nội địa (do đã có quy định huấn luyện riêng theo pháp luật vận tải hàng nguy hiểm).

Doanh nghiệp cần rà soát lại danh sách nhân sự hiện có, đối chiếu với 3 nhóm nêu trên, đặc biệt bổ sung thủ kho và nhân viên y tế vào kế hoạch đào tạo nếu trước đây chưa đưa vào diện bắt buộc.

Nội dung đào tạo theo luật mới 2026

Nội dung đào tạo an toàn hoá chất được thiết kế phù hợp với vị trí công tác của từng nhóm và đặc thù hóa chất tại cơ sở:

Nhóm 1: quy định pháp luật hiện hành về hoạt động hóa chất; nhận diện yếu tố nguy hiểm trong sản xuất, kinh doanh, bảo quản, sử dụng hóa chất. Phương án phối hợp với cơ quan có thẩm quyền để huy động nguồn lực ứng phó, khắc phục sự cố.

Nhóm 2: quy định pháp luật liên quan; đặc tính nguy hiểm của hóa chất, phiếu an toàn hóa chất (SDS), phân loại và ghi nhãn theo GHS; quy trình quản lý an toàn hóa chất; kỹ năng giám sát và xử lý ban đầu khi có sự cố.

Nhóm 3: đặc tính nguy hiểm của hóa chất tiếp xúc trực tiếp; cách đọc, hiểu SDS và nhãn hóa chất; kỹ thuật bảo đảm an toàn khi sản xuất, sử dụng, bảo quản, vận chuyển nội bộ; sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân (PPE); nhận biết, xử lý ban đầu sự cố rò rỉ, tràn đổ, cháy nổ, phơi nhiễm và kỹ năng sơ cấp cứu cơ bản.

So với chương trình theo Nghị định 113/2017/NĐ-CP trước đây, nội dung đào tạo theo luật mới được yêu cầu bám sát chặt chẽ hơn với hệ thống GHS và các biểu mẫu SDS, kế hoạch/biện pháp phòng ngừa ứng phó sự cố theo Thông tư 01/2026/TT-BCT và Thông tư 02/2026/TT-BCT.

Thời gian đào tạo theo luật mới

Theo Điều 32 Nghị định 25/2026/NĐ-CP, thời lượng đào tạo được quy định như sau:

Chu kỳ đào tạo đầu tiên: tối thiểu 08 giờ, bao gồm cả thời gian kiểm tra, áp dụng chung cho các nhóm đối tượng, với nội dung được điều chỉnh chi tiết phù hợp theo từng nhóm.

Thời gian huấn luyện định kỳ (từ chu kỳ thứ hai trở đi): bằng 50% thời lượng của chu kỳ đầu tiên, trừ các trường hợp phải đào tạo lại toàn bộ nội dung.

Tần suất định kỳ: 02 năm một lần.

Các trường hợp phải đào tạo lại ngay cả khi chưa hết chu kỳ 2 năm: có thay đổi về chủng loại hóa chất, công nghệ, cơ sở vật chất hoặc phương án sản xuất liên quan đến vị trí làm việc; người lao động chuyển đổi vị trí công việc sang công việc có tính chất hóa chất khác; không đạt yêu cầu kiểm tra sau hai lần liên tiếp.

Yêu cầu đối với người chịu trách nhiệm chuyên môn về an toàn hóa chất

ong song với việc đào tạo, luật mới cũng quy định rõ tiêu chuẩn trình độ của người chịu trách nhiệm chuyên môn về an toàn hóa chất tại cơ sở:

Cơ sở sản xuất hóa chất (kể cả hóa chất nguy hiểm hay không): người chịu trách nhiệm chuyên môn phải có trình độ cử nhân hoặc tương đương trở lên ngành đào tạo về hóa học theo Phụ lục III.

Cơ sở kinh doanh, tồn trữ, sử dụng hóa chất; xử lý, tiêu hủy, thải bỏ hóa chất: yêu cầu trình độ trung cấp trở lên ngành đào tạo về hóa học.

Người chịu trách nhiệm chuyên môn này vẫn phải tham gia đào tạo an toàn hóa chất như các đối tượng thuộc Nhóm 2, đồng thời đáp ứng thêm yêu cầu về trình độ chuyên môn nêu trên.

Quy trình tổ chức đào tạo an toàn hóa chất cho doanh nghiệp luật mới 2026

Để triển khai đúng và đủ theo luật mới, doanh nghiệp có thể tham khảo quy trình gồm các bước sau:

Bước 1 — Rà soát danh sách nhân sự và phân nhóm đối tượng: đối chiếu toàn bộ nhân sự đang làm việc liên quan đến hóa chất với 3 nhóm đối tượng bắt buộc, đặc biệt bổ sung thủ kho, nhân viên y tế nếu có.

Bước 2 — Xác định hình thức tổ chức: tự tổ chức (nếu có nhân sự nội bộ đủ điều kiện làm người huấn luyện) hoặc thuê tổ chức tư vấn có chứng chỉ Hạng A/B hợp lệ.

Bước 3 — Xây dựng hoặc rà soát tài liệu, chương trình đào tạo: bảo đảm nội dung bám sát quy định tại Điều 30 Nghị định 25/2026/NĐ-CP, phù hợp với đặc thù hóa chất và quy trình thực tế tại cơ sở, đồng bộ với SDS hiện hành.

Bước 4 — Tổ chức đào tạo đúng thời lượng tối thiểu theo từng chu kỳ (8 giờ chu kỳ đầu, 50% cho chu kỳ định kỳ).

Bước 5 — Tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả và ban hành quyết định công nhận kết quả kiểm tra cho các cá nhân đạt yêu cầu.

Bước 6 — Lập và lưu trữ hồ sơ đào tạo đầy đủ (tài liệu, danh sách học viên, hồ sơ năng lực người huấn luyện, kết quả kiểm tra, quyết định công nhận) tối thiểu 03 năm.

Bước 7 — Theo dõi chu kỳ đào tạo lại (2 năm/lần) và các trường hợp phải đào tạo lại đột xuất khi có thay đổi hóa chất, công nghệ hoặc vị trí công việc.

Đơn vị đào tạo an toàn hoá chất cho doanh nghiệp luật mới 2026

CRS VINA chuyên cung cấp các dịch vụ huấn luyện an toàn hóa chất và tư vấn HSE (Sức khỏe, An toàn và Môi trường). Bên cạnh đó, đơn vị còn cung cấp các dịch vụ liên quan như quan trắc môi trường lao động, kiểm định an toàn thiết bị và huấn luyện phòng cháy chữa cháy.

CRS VINA triển khai chương trình huấn luyện theo đặc thù hoạt động của từng doanh nghiệp, chú trọng các nội dung về quy định pháp luật, nhận diện yếu tố nguy hiểm, biện pháp phòng ngừa và ứng phó sự cố hóa chất. Nội dung đào tạo cần phù hợp với vị trí công việc, chủng loại và mức độ nguy hiểm của hóa chất tại cơ sở.

Đơn vị có đội ngũ giảng viên chuyên ngành hóa chất với hơn 15 năm kinh nghiệm và có văn phòng tại cả hai miền Bắc – Nam để tối ưu chi phí và thời gian cho doanh nghiệp.

 

Doanh nghiệp đã đào tạo theo luật cũ có cần đào tạo lại không?

Đây là câu hỏi được nhiều doanh nghiệp quan tâm khi luật mới có hiệu lực. Về nguyên tắc chung, các giấy chứng nhận, giấy xác nhận đã cấp theo quy định cũ (Nghị định 113/2017/NĐ-CP) vẫn tiếp tục có giá trị sử dụng trong thời hạn đã ghi nhận (thường là chu kỳ 2 năm kể từ ngày hoàn thành đào tạo). Tuy nhiên, doanh nghiệp cần lưu ý:

Khi hết chu kỳ đào tạo hiện tại, việc đào tạo lại phải áp dụng theo nội dung, thời lượng và điều kiện người huấn luyện theo luật mới (Nghị định 25/2026/NĐ-CP), không tiếp tục sử dụng khung chương trình cũ.

Với các đối tượng mới được bổ sung (thủ kho, nhân viên y tế), doanh nghiệp cần chủ động tổ chức đào tạo ngay, không chờ đến hết chu kỳ của các nhóm đối tượng khác.

Doanh nghiệp nên rà soát lại điều kiện của người huấn luyện nội bộ đang sử dụng — nếu chưa đáp ứng đủ tiêu chuẩn bằng cấp và 3 năm kinh nghiệm theo quy định mới, cần điều chỉnh nhân sự phụ trách hoặc chuyển sang thuê tổ chức tư vấn có chứng chỉ hợp lệ cho lần đào tạo tiếp theo.

Rủi ro nếu doanh nghiệp chậm cập nhật theo luật mới

Việc chậm trễ cập nhật chương trình đào tạo an toàn hóa chất theo Nghị định 25/2026/NĐ-CP có thể khiến doanh nghiệp đối mặt với:

Xử phạt vi phạm hành chính khi bị phát hiện tổ chức đào tạo không đúng đối tượng, nội dung, thời lượng hoặc sử dụng người huấn luyện không đủ điều kiện.

Đình chỉ một phần hoặc toàn bộ hoạt động hóa chất liên quan cho đến khi khắc phục.

Người lao động chưa qua đào tạo hợp lệ không đủ điều kiện làm việc với hóa chất, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ sản xuất nếu bị buộc tạm dừng công việc.

Ảnh hưởng đến hồ sơ xin cấp, gia hạn Giấy phép/Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động hóa chất, do hồ sơ đào tạo là tài liệu bắt buộc trong bộ hồ sơ liên quan.

Checklist hành động cho doanh nghiệp năm 2026

Rà soát danh sách nhân sự, bổ sung thủ kho, nhân viên y tế vào diện đào tạo bắt buộc.

✔️ Kiểm tra điều kiện người huấn luyện nội bộ hiện có (bằng cấp, 3 năm kinh nghiệm) theo chuẩn mới.

✔️ Cập nhật tài liệu, chương trình đào tạo theo nội dung tại Điều 30 Nghị định 25/2026/NĐ-CP.

✔️ Xác định thời điểm hết hạn chu kỳ đào tạo hiện tại để lên kế hoạch đào tạo lại đúng hạn.

✔️ Nếu thuê tư vấn, xác minh chứng chỉ tư vấn chuyên ngành hóa chất (Hạng A/B) còn hiệu lực.

✔️ Rà soát trình độ người chịu trách nhiệm chuyên môn về an toàn hóa chất theo loại hình hoạt động.

✔️ Chuẩn hóa quy trình lập và lưu trữ hồ sơ đào tạo tối thiểu 3 năm.

Đào tạo an toàn hóa chất cho doanh nghiệp luật mới 2026 không chỉ là việc cập nhật số hiệu văn bản pháp lý, mà đòi hỏi doanh nghiệp rà soát toàn diện từ đối tượng, nội dung, thời lượng, đến điều kiện người huấn luyện và quy trình lưu trữ hồ sơ. Với việc Nghị định 25/2026/NĐ-CP mở rộng đối tượng, siết chặt điều kiện huấn luyện viên và đồng bộ hóa với hệ thống SDS, GHS theo Thông tư 01/2026/TT-BCT, doanh nghiệp cần chủ động hành động ngay từ bây giờ — thay vì chờ đến khi chu kỳ đào tạo cũ hết hạn hoặc đến khi có đoàn thanh tra mới bắt đầu rà soát, điều chỉnh.